این روزها برای بسیاری از ما، تحصیل دیگر آن پویاییِ سابق را ندارد. نشستنِ طولانیمدت مقابل مانیتور، دستوپنجه نرم کردن با اینترنتی که در حساسترین لحظهها یاری نمیکند و شنیدنِ صداهای نامفهوم از پشتِ سیستم، چیزی فراتر از یک چالش آموزشی است؛ این یک «فرسودگی تدریجی» است.
اگر احساس میکنید این روزها زودتر کلافه میشوید، حوصلهی بحث ندارید یا حتی یک تکلیف ساده برایتان کوه به نظر میرسد، لزوماً به این معنا نیست که دانشجوی ضعیفی شدهاید؛ بلکه نشان میدهد «تابآوریِ روانی» شما به دلیلِ فشارِ یکنواخت و ارتباطاتِ ناقصِ مجازی، نیاز به بازسازی دارد.
در این فضای خاکستری، چطور از سلامت روانمان مراقبت کنیم؟
به «کلافگیِ ناشی از تکنولوژی» حق بدهید:
قطع و وصل شدن صدا، تصویرهای شطرنجی و تأخیر در پاسخگویی، سیستم عصبی ما را ناخودآگاه در حالتِ «گوشبهزنگ» قرار میدهد. این یعنی مغز برای درکِ یک مطلبِ ساده در فضای مجازی، دو برابرِ فضای حضوری انرژی مصرف میکند. پس اگر بعد از کلاس احساس تخلیه انرژی دارید، به خودتان حق بدهید و بلافاصله سراغِ کار فکریِ بعدی نروید.
طرح مشکلات با اساتید:
در کلاسهای آنلاین، «همدلی» سختتر اتفاق میافتد. وقتی استاد، چهرهی شما را نمیبیند و شما هم فقط یک صدایی که گاهی هم با چاشنی نویز مزه دار شده است را از او میشنوید، سوءتفاهمها متولد میشوند. اگر احساس میکنید درک نمیشوید، سعی کنید در زمانِ مناسب و با آرامش، چالشهای فنی خود را (مثل وضعیت اینترنت یا تداخلهای محیطی) گزارش کنید. شفافسازیِ مؤدبانه، بهتر از انباشتنِ خشم در سکوت است.
مرزِ خانه و دانشگاه را دوباره بسازید:
بزرگترین آسیبِ آموزش مجازی، از بین رفتنِ مرزِ «استراحتگاه» و «محل کار» است. سعی کنید برای کلاسهایتان یک نقطهی مشخص در خانه داشته باشید و به محض تمام شدن کلاس، از آن نقطه فاصله بگیرید. حتی یک تغییر کوچک در نور اتاق یا باز کردن پنجره، به مغز پیام میدهد که «زمانِ تمرکز تمام شد و زمانِ آرامش رسید».
انتظارِ راندمانِ عالی در شرایطِ معمولی نیست:
ما در دورهای هستیم که ثباتِ روانیمان مدام به چالش کشیده میشود. در چنین شرایطی، تلاش برای «عالی بودن» میتواند خودش به یک منبعِ استرس جدید تبدیل شود. گاهی اوقات، فقط «ادامه دادن» و «انجام دادنِ کارهای حداقلی» خودش یک پیروزی بزرگ است. نسبت به خودتان مهربانتر باشید.
ارتباطاتِ واقعی را (حتی کوتاه) جایگزین کنید:
دنیای مجازی ما را ایزوله میکند. سعی کنید در طول روز، حداقل یک ارتباطِ غیرمجازی یا یک گفتگویِ صمیمانه با دوستانتان (بدون صحبت درباره درس و تکالیف) داشته باشید. شنیدنِ صدای واقعی و دیدنِ واکنشهای انسانی، بهترین پادزهر برای خستگیِ دیجیتال است.
یادمان باشد:
اگر حس میکنید تمرکزتان به شدت پایین آمده، پرخاشگر شدهاید یا نسبت به آینده بیتفاوت هستید، اینها نشانههایی است که میگوید ظرفیتِ تحملتان پر شده است. در این لحظات، صحبت با یک مشاور میتواند به شما کمک کند تا گرههای ذهنیتان را باز کنید و دوباره به تعادل برگردید.
ما در مرکز مشاوره و سبک زندگی دانشگاه شیراز، شنوندهی دغدغههای شما هستیم تا با هم راههایی برای مدیریتِ استرسهای تحصیلی و بهبود کیفیت زندگی در این روزهای دشوار پیدا کنیم.
